ยกระดับ VAR ก่อนศึกไทยลีกฤดูกาลใหม่
สมาคมกีฬาฟุตบอลแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ เดินหน้าจริงจังกับมาตรฐานการตัดสิน จับมือ บริษัท บีวายดี ออโต้ (ประเทศไทย) จำกัด และ บริษัท เรเว่ ออโตโมทีฟ จำกัด เตรียมจัดโครงการ BYD VAR EXELLENCE COURSE เพื่อฝึกอบรม ทบทวน และเพิ่มความเข้มข้นให้บุคลากรที่ทำหน้าที่ในระบบ VAR ประจำปี 2569 ก่อนเข้าสู่การแข่งขันฟุตบอลลีกอาชีพฤดูกาลใหม่
การอบรมจัดระหว่างวันที่ 24-28 สิงหาคม 2569 โดยภาคทฤษฎีใช้ห้องประชุมของสมาคมฯ ส่วนภาคปฏิบัติจัดที่ห้องปฏิบัติการ VAR หรือ VAR Simulator ของสมาคมกีฬาฟุตบอลแห่งประเทศไทยฯ ถือเป็นช่วงโค้งสำคัญก่อนฟุตบอลลีกสูงสุดของไทยเปิดฉากในเดือนกันยายน

เป้าหมายชัด ลดความผิดพลาด เพิ่มความเร็วในการตัดสิน
หัวใจของหลักสูตรไม่ได้อยู่แค่การทบทวนกติกา แต่ต้องการทำให้ผู้ตัดสินสามารถรับมือกับเหตุการณ์จริงภายใต้ความกดดันได้แม่นยำกว่าเดิม ตั้งแต่การทบทวน Laws of the Game ไปจนถึง VAR Protocol การวิเคราะห์เหตุการณ์ หรือ Incident Analysis และการตัดสินใจแบบ Decision Making
อีกหนึ่งจุดที่ถูกเน้นหนักคือการสื่อสารระหว่างผู้ตัดสินในห้อง VAR กับผู้ตัดสินในสนาม เพราะต่อให้เห็นภาพชัด แต่หากกระบวนการส่งข้อมูลไม่กระชับหรือไม่เป็นระบบ ก็สามารถทำให้เกมสะดุดและกระทบความเชื่อมั่นต่อคำตัดสินได้เช่นกัน
ซ้อมทั้งเหตุการณ์จริง ปัญหาเทคนิค และแรงกดดัน
รูปแบบการอบรมครอบคลุมทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ โดยผู้เข้าอบรมจะได้อัปเดตข้อบังคับของ IFAB วิเคราะห์คลิปเหตุการณ์ หรือ Clip Analysis รวมถึงทบทวนขั้นตอนและหลักการสื่อสารระหว่างทีมผู้ตัดสิน
ในภาคปฏิบัติจะใช้ VAR Simulator จำลองสถานการณ์แข่งขันทั้งแบบ Offline และ Short Matches เพื่อให้ผู้ทำหน้าที่เผชิญกับสถานการณ์ใกล้เคียงเกมจริง รวมถึงฝึกแก้ปัญหาเฉพาะหน้าด้านเทคนิคและการตัดสินใจในจังหวะที่มีแรงกดดันสูง
บริบทของการอบรมครั้งนี้ยิ่งสำคัญขึ้น เนื่องจากกติกาและ VAR Protocol ฤดูกาล 2026/27 ของ IFAB มีการปรับรายละเอียดหลายด้าน โดย VAR สามารถเข้ามาช่วยตรวจสอบกรณีใบแดงที่เกิดจากใบเหลืองที่สองอย่างชัดเจนว่าผิดพลาด รวมถึงกรณีระบุตัวผู้เล่นผิด และเปิดทางให้บางรายการใช้ VAR ตรวจสอบการให้ลูกเตะมุมที่ผิดพลาดอย่างชัดเจนได้ หากแก้ไขได้ทันทีโดยไม่ทำให้เกมล่าช้า ซึ่งกติกาชุด 2026/27 มีผลตั้งแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2026 เป็นต้นไป
104 คนเข้มข้นก่อนลงสนามไทยลีก 1 และไทยลีก 2
โครงการครั้งนี้มีผู้เข้าร่วมรวม 104 คน ซึ่งทั้งหมดเกี่ยวข้องโดยตรงกับการปฏิบัติหน้าที่ในฟุตบอลลีกอาชีพของไทยฤดูกาล 2026/27
- ผู้ตัดสิน VAR หรือ Video Assistant Referee จำนวน 44 คน
- ผู้ช่วยผู้ตัดสิน AVAR หรือ Assistant Video Assistant Referee จำนวน 52 คน
- พนักงานควบคุมระบบ Replay Operator หรือ RO จำนวน 6 คน
- วิทยากรและเจ้าหน้าที่ฝ่ายจัดการอบรม จำนวน 2 คน
บุคลากรชุดนี้เตรียมทำหน้าที่ในการแข่งขัน บีวายดี ซีไลออน ซิกส์ ลีกหนึ่ง หรือ ไทยลีก 1 และ บีวายดี ซีล ไฟว์ ลีกสอง หรือ ไทยลีก 2 ฤดูกาล 2026/27
ไม่ได้มาอบรมแล้วจบ ต้องผ่านการประเมินจริง
ความเข้มข้นของหลักสูตรอยู่ที่ผู้เข้าร่วมไม่ได้เพียงนั่งเรียนหรือทดลองระบบเท่านั้น แต่ต้องเข้าสู่กระบวนการประเมินทั้งความรู้และการปฏิบัติ ผ่านการทดสอบ Pre-test และ Post-test รวมถึงการประเมินการทำงานภายใน Simulator
หัวข้อประเมินครอบคลุมการวิเคราะห์เหตุการณ์ การสื่อสารระหว่างทีมผู้ตัดสิน และความสามารถในการใช้อุปกรณ์ VAR เพื่อวัดความพร้อมก่อนนำทักษะทั้งหมดไปใช้ในเกมแข่งขันจริง
หลังจบโครงการจะมีการสรุปผลผู้เข้ารับการอบรม พร้อมจัดทำรายงานผลการดำเนินงาน เพื่อนำข้อมูลไปต่อยอดพัฒนามาตรฐานการทำหน้าที่ของผู้ตัดสิน VAR อย่างต่อเนื่อง ไม่ใช่การอบรมเพียงครั้งเดียวแล้วจบ
VAR ต้องแม่น ต้องเร็ว และต้องสร้างความเชื่อมั่น
เป้าหมายปลายทางของการยกระดับครั้งนี้ชัดเจน นั่นคือทำให้ผู้ตัดสิน VAR และ AVAR เข้าใจกติกาและแนวทางปฏิบัติในมาตรฐานเดียวกัน ลดความคลาดเคลื่อนระหว่างบุคลากรแต่ละชุด และเพิ่มประสิทธิภาพเมื่อเกิดเหตุการณ์สำคัญที่อาจพลิกผลการแข่งขัน
สำหรับฟุตบอลลีกอาชีพที่ทุกแต้มมีความหมาย ระบบ VAR ไม่ได้ถูกจับตามองเฉพาะเรื่องความถูกต้องเท่านั้น แต่ยังรวมถึงความรวดเร็ว ความชัดเจน และความสม่ำเสมอในการใช้มาตรฐานเดียวกันทุกสนาม การเตรียมบุคลากรก่อนฤดูกาลจึงเป็นหนึ่งในกลไกสำคัญที่จะสร้างความเชื่อมั่นให้ทั้งสโมสร นักฟุตบอล สื่อมวลชน และแฟนบอล

เกร็ดน่ารู้เกี่ยวกับ VAR และการตัดสินฟุตบอล
- VAR มีหน้าที่ช่วยผู้ตัดสินตรวจสอบเหตุการณ์สำคัญตามขอบเขตที่กติกากำหนด ไม่ได้เข้ามาตัดสินใหม่ทุกจังหวะของการแข่งขัน
- AVAR ทำหน้าที่สนับสนุน VAR ทั้งการติดตามเหตุการณ์และช่วยตรวจสอบข้อมูล เพื่อให้กระบวนการทำงานในห้อง VAR มีประสิทธิภาพมากขึ้น
- Replay Operator เป็นบุคลากรด้านเทคนิคที่มีบทบาทสำคัญในการเลือกและควบคุมภาพรีเพลย์ จึงต้องทำงานประสานกับทีมผู้ตัดสินอย่างแม่นยำและรวดเร็ว
ขอบคุณรูปภาพจาก FA Thailand
ฤดูกาล 2026/27 จึงเป็นอีกบททดสอบสำคัญของมาตรฐานผู้ตัดสินฟุตบอลไทย เมื่อเทคโนโลยีต้องเดินคู่กับคุณภาพของคนที่ใช้งาน ติดตามความเคลื่อนไหวฟุตบอลไทย ข่าวไทยลีก และทุกประเด็นร้อนในวงการลูกหนังได้ที่ ฟุตบอลไทย GOALSIAM